Literaire levensaders
Jaar van uitgifte 2012
Nur1 621
Nur2 704
Status leverbaar
Taal Nederlands
Bindwijze ing
Bladzijdes 397
Plaats van uitgave Hilversum
Druk 1

'Feike Dietz heeft een belangwekkend boek geschreven dat het onderzoek naar de betekenis van de christelijke emblematiek in nationaal en internationaal kader beduidend verder helpt. Het vermoeden dat de devotie van de gelovigen de kerkelijke grenzen overschreed is vaker geuit, maar hier heeft het een sterke bevestiging gevonden.' Riet Schenkeveld-van der Dussen in: Tijdschrift voor Geschiedenis 126 (2013) 2, p. 269-271; 'Dietz concludes that interconfessional exchange of illustrated devotional literature took place in the Republic only if the works first went abroad to pass from Catholic into Protestant hands. Appropriations of Pia Desideria did not result from direct contact within the Republic. This prompts us tot reconsider the porosity of confessional boundaries in the Dutch Republic. At the very least the permeability or solidity of those boundaries varied, depending on the specific situation observed. In the production of religious "mass media" foreign contacts of the same confession seem to have been more productive than interconfessional interactions within the boundaries of the state. [...] Dietz' study is meticulously documented and well executed, resulting in a useful contribution to the overall picture of confessional interrelationships in the Dutch Golden Age.‘ Jetze Touber in: BMGN 128 (2013) 3, review 77; 'Het boek getuigt van een kritische benadering waarmee Dietz bestaande ideeën op basis van gedegen bronnenonderzoek toetst. Haar bronnenmateriaal weet ze over het algemeen goed in het bredere veld van de literatuur-, kunst-, cultuur- en kerkgeschiedenis te plaatsen. Bij het kiezen en definiëren van begrippen en bij het bepalen van haar onderzoeksmethode is ze weloverwogen te werk gegaan. Het boek is goed leesbaar. […] Ik vind Literaire levensaders een voortreffelijke studie […].’ Jan van de Kamp in: Vooys 31 (2013) 1, p. 84-88; ‘De studie munt uit door een solide onderbouw. Het door Dietz verzamelde corpus van Pia desideria-bewerkingen boezemt respect in. […] De auteur is op haar best wanneer zij mogelijke kanalen van kennisoverdracht openlegt en voor de lezer uitgesponnen netwerken binnen de verschillende denominaties ontrafelt. […] Met die werk heeft Feike Dietz een zeer instructief en interessant werk geschreven dat veel belangwekkende informatie bevat en een revelerende inkijk verleent op de overdracht van cultureel materiaal, zowel binnen de Republiek als in de Europese context, maar waarvan sommige aspecten met enige behoedzaamheid geïnterpreteerd moeten worden.’ Werner Waterschoot in: Spiegel der Letteren (2013) 1, p. 94-97; 'Dietz focust in haar dissertatie op de vertalingen en bewerkingen in de Republiek van maar één literair werk, de Zuid-Nederlandse katholieke liefdesembleembundel Pia Desideria (vrome wensen) van jezuïetenpriester Hermannus Hugo, die met prenten van Boëtius a Bolswert als een product van de bloeiende contrareformatie in 1624 werd uitgegeven door de Antwerpse drukker Hendrick Aertssens. Een bundel die dankzij een specifieke combinatie van beeld, lyriek en proza was gericht op verdieping van het persoonlijke geloofsleven van de "boetende", "heilige" en "liefhebbende" ziel. Dietz kijkt echter ook over de grenzen heen: via welke "levensaders" (routes) wisselden boekproducenten (auteurs, graveurs, drukkers en uitgevers) in Noord-Nederland in de zeventiende en achttiende eeuw materiaal en ideeën uit voor de productie en verspreiding van deze bundel of voor bewerkingen ervan, zoals embleemboeken, geïllustreerde meditatieteksten, handschriften met afbeeldingen, kinderliteratuur en centsprenten?' H. van 't Veld in: Documentatieblad Nadere Reformatie 36 (2012) 2, p. 187-188; 'Nederland stond in de zeventiende eeuw bekend als een supertolerant land, maar die tolerantie werkte niet zoals wij later zijn gaan denken dat tolerantie zou moeten werken. [...] Mensen met heel uitgesproken opvattingen zochten elkaar op, spraken met elkaar en schreven boeken waarin ze de eigen achterban vormden en staalden, en tegelijk de discussie aangingen met andersdenkenden. [...] Hoe subtiel de verschillende denkrichtingen op elkaar inwerkten, ontdekken we steeds beter, en het onderzoek van Feike Dietz draagt daaraan bij. Helder geschreven.' Rien van den Berg in: Nederlands Dagblad/Gulliver 10-08-2012, p. 10; 'Vroomheid oversteeg protestantse en rooms-katholieke scheidslijnen in de Republiek. Men vond elkaar in een verinnerlijkte geloofsbeleving en meditatieve omgang met God. Dat concludeert neerlandica Feike Dietz in haar proefschrift ”Literaire levensaders. Internationale uitwisseling van woord, beeld en religie in de Republiek” (uitg. Verloren, Hilversum), waarop zij deze week in Utrecht promoveerde. […] Volgens de promovenda is de belangstelling voor de internationale dimensie van het piëtisme de laatste tijd weer aan het aantrekken. In haar boek laat ze zien dat we de literatuur van de gereformeerde piëtisten beter begrijpen als we haar in een internationaal perspectief plaatsen.' Klaas van der Zwaag in: Reformatorisch Dagblad/Kerk & Religie 19-05-2012; ‘Ze waren bepaald geen aartsvijanden. Toch wisselden de dominees van de Republiek der Nederlanden liever geen boeken uit met hun katholieke collega’s, ontdekte neerlandica Feike Dietz. In haar dissertatie vraagt ze zich af of we vier eeuwen geleden echt zo’n tolerant volk waren. […] In het Nederland van de zeventiende eeuw, zo weten historici al enige tijd, heerst een open sfeer. […] Toch was ons land niet één religieuze smeltkroes. […] “Protestanten kónden aankloppen bij rooms-katholieken – de verhoudingen waren over het algemeen redelijk goed. Maar ze deden het niet.” [Feike Dietz]’ Robin de Wever op: www.trouw.nl, 21-05-2012; ‘Verrassend: de katholieke en protestantse bewerkers in de Republiek leenden niet rechtstreeks plaatjes van elkaar maar maakten gebruik van plaatjesboeken uit het buitenland.’ Op: www.weyerman.nl, 22-05-2012; ‘De tolerantie blijkt in de praktijk van de literatuur minder geweest te zijn dan menigeen denkt. Feike Dietz schetst in heldere bewoordingen een mooi beeld van de religieuze emblemataliteratuur.’ Drs. P.A. Zevenbergen in: Gezinsgids 65 (2012) 10, p. 111-113. Verder gesignaleerd in: Mededelingen van de Stichting Jacob Campo Weyerman 36 (2013) 1, p. 93.

Literaire levensaders

Feike Dietz | 9789087042806
39,
+ Toevoegen
Op voorraad in de webshop
Op werkdagen voor 14.00 besteld, dezelfde dag ter post bezorgd. De levertijd is afhankelijk van de postale diensten.
Plaats op verlanglijstje

Beschrijving

Internationale uitwisseling van woord, beeld en religie in de Republiek.
 

 

Volgens het gangbare beeld lazen gelovigen van verschillende confessies in de vroegmoderne Republiek elkaars boeken en zongen zij elkaars liedjes. Dat blijkt slechts één kant van het verhaal. Literaire levensaders biedt zicht op een andere kant: de culturele verkokering in de wereld van de geïllustreerde religieuze literatuur, waarin tegengestelde opvattingen over woord- en beeldgebruik de gemoederen hoog deden oplopen en ongeschreven wetten de productie aan banden legden. De religieuze boekenmarkt, tot nu toe altijd geschetst als het brandpunt van internationale vernieuwing, blijkt voor de ontwikkeling van geïllustreerde religieuze literatuur afhankelijk te zijn geweest van buitenlandse voorbeelden en netwerken. Buitenlandse intermediairs bemiddelden tussen religieuze culturen in de Republiek. Met die conclusie komen twee eeuwen geïllustreerde religieuze literatuur en cultuur in een verrassend licht te staan, en wordt bovendien een aanzet gegeven tot de studie naar religieuze woord- en beeldcultuur in een dynamisch internationaal en meertalig kader.